Veelgestelde vragen
Vragen die mensen me vaak stellen over hoogbegaafdheid bij volwassenen. Staat jouw vraag er niet bij? Stel hem gerust, ik denk graag met je mee.
Over hoogbegaafdheid zelf
Wat is het verschil tussen hoogbegaafd en gewoon slim of intelligent?
Slim of intelligent zijn gaat vooral over hoe goed je leert en presteert. Hoogbegaafdheid is breder. Het gaat ook over snel en in verbanden denken, veel tegelijk voelen, een sterk rechtvaardigheidsgevoel en een diepe behoefte aan zingeving en uitdaging. Iemand kan heel intelligent zijn zonder hoogbegaafd te zijn, en andersom voelt een hoogbegaafd persoon zich vaak juist anders, los van hoe goed het op papier gaat. Daarom kijk ik niet naar een score, maar naar wie jij bent en hoe je de wereld ervaart.
Kan ik op latere leeftijd nog ontdekken dat ik hoogbegaafd ben?
Zeker. Heel veel mensen komen er pas op latere leeftijd achter, soms rond hun veertigste of vijftigste, soms nog later. Vaak gebeurt het via een omweg: een kind dat vastloopt, een burn-out, of het gevoel dat er meer in je zit dan eruit komt. Dat heet laat ontdekte hoogbegaafdheid. Het is nooit te laat om jezelf beter te leren begrijpen, en voor veel mensen voelt die ontdekking vooral als opluchting. Eindelijk snappen waarom. Hoe dat bij mij ging, lees je in Hoogbegaafdheid op latere leeftijd ontdekken.
Is hoogbegaafdheid erfelijk?
Voor een groot deel wel. Intelligentie is grotendeels erfelijk bepaald, al spelen ook je omgeving en de kansen die je krijgt een rol. In de praktijk zie je vaak dat hoogbegaafdheid in een gezin op meerdere plekken zit. Heel wat ouders ontdekken het bij zichzelf juist via hun kinderen. Zo ging het bij mij ook. Toen mijn kinderen op de basisschool steeds vastliepen, viel het kwartje pas bij mezelf. Het idee dat het alleen via de moeder zou gaan hoor je weleens, maar zo eenduidig is het niet. Bij intelligentie zijn veel genen van beide ouders betrokken. Wat wél klopt: als het bij jouw kind speelt, is de kans groot dat het ook iets over jou zegt.
Is hoogbegaafd hetzelfde als hoogsensitief?
Nee, het zijn twee verschillende dingen, al komen ze vaak samen voor. Hoogsensitief betekent dat je prikkels en emoties sterker binnenkrijgt. Hoogbegaafd gaat over hoe je denkt en de wereld verwerkt. Veel hoogbegaafde mensen zijn ook gevoelig, voelen sfeer en spanning sterk aan en hebben veel empathie. Maar je kunt het ene zijn zonder het andere. In een traject kijken we naar het hele plaatje, niet naar één etiket.
Als het je leven raakt
Wat heeft hoogbegaafdheid met burn-out te maken?
Meer dan je zou denken. Veel hoogbegaafde volwassenen hebben zich jarenlang aangepast, ingehouden en weggecijferd om mee te kunnen doen. Dat kost energie, vaak zonder dat je het doorhebt. Daar komt bij dat je je kunt vervelen als de uitdaging weg is, of juist overprikkeld raakt. Die combinatie maakt dat veel mensen pas via een burn-out ontdekken dat er iets anders speelt. De burn-out is dan niet het hele verhaal, maar een signaal. We kijken samen naar wat eronder zit en hoe je je werk en je leven weer bij jezelf laat passen.
Ik twijfel of ik hoogbegaafd ben. Heeft het dan zin om te komen?
Ja. Bijna iedereen die bij me komt twijfelt, dat is eerder regel dan uitzondering. Je hoeft niets zeker te weten en niets te bewijzen. We kijken gewoon samen naar wat je herkent en wat je nodig hebt. Of het label nu wel of niet past, je vragen zijn echt en die mogen er zijn.
Mijn kind is hoogbegaafd. Kan ik dan zelf ook bij je terecht?
Zeker. Veel ouders herkennen tijdens het traject van hun kind iets van zichzelf. Als jij ook ouder bent, kijken we onderweg mee naar je kind, naar het gesprek met school en naar hoe je het thuis aanpakt. En speelt het breder in je gezin, dan kan een gezinsgesprek erbij komen. Maar het begint altijd bij jou.
Over de begeleiding
Wat is het verschil tussen jouw begeleiding en een IQ-test bij een psycholoog?
Een IQ-test geeft je een getal en een officiële uitslag. Dat is iets voor een psycholoog, en als je dat wilt verwijs ik je graag door. Ik doe iets anders. Ik kijk niet naar een score, maar naar jou: je patronen, je vragen, wat je nodig hebt. Geen diagnose, wel herkenning en handvatten. Voor veel mensen is dat precies wat ze zoeken, met of zonder test.
Waar kan ik terecht voor begeleiding bij hoogbegaafdheid in Twente of Overijssel?
Ik werk Bij de Regge in Nijverdal, midden in Twente, in Overijssel. De gesprekken zijn bij mij aan tafel of tijdens een wandeling langs de Regge. Een gezinsgesprek kan ook bij jou thuis in de regio. Woon je verder weg, dan kijken we samen of online een goede optie is. Veel mensen komen uit de omgeving: Hellendoorn, Rijssen, Almelo, Wierden, Raalte en verder uit Salland en Twente.
Wordt begeleiding bij hoogbegaafdheid vergoed?
Mijn begeleiding is geen zorg of therapie, en valt daarom meestal niet onder een vergoeding vanuit de zorgverzekering. Soms is er via je werkgever een opleidings- of ontwikkelbudget waar het wel uit kan. Vraag het gerust na. Ik denk graag mee over wat in jouw situatie mogelijk is.
Wat als ik meer nodig heb dan jij kunt bieden?
Dan zeg ik dat eerlijk. Ik ben geen therapeut en ik behandel niet. Speelt er trauma, een psychische klacht of iets waar specialistische hulp bij past, dan verwijs ik je door naar iemand uit mijn netwerk. Doorverwijzen hoort er gewoon bij, en het is een teken van goede begeleiding, niet van falen.
Heb je een vraag die hier niet bij staat?
Stel hem gerust. Het eerste gesprek van een half uur is gratis, gewoon even kijken of het klikt.